Kesirler

Kesir, bir bütünün eşit parçalarından kaçını aldığımızı söyler. $\frac{3}{4}$ içinde alttaki $4$ paydayı, üstteki $3$ payı gösterir.

Payda, bütünün kaç eşit parçaya bölündüğüdür. Pay, o parçalardan kaçını seçtiğindir. Pasta $4$ dilime bölünüp $3$ dilim yenirse $\frac{3}{4}$ yenmiş olur.

$\frac{2}{4}$ ile $\frac{1}{2}$ aynı büyüklüktür. Pay ve paydayı aynı sayıyla bölersek kesir küçülmüş gibi görünür ama değeri değişmez.

$\frac{6}{8}$ paydasını ve payını $2$'ye böl: $\frac{3}{4}$. Ortak bölen kalmayınca kesir sadeleşmiş olur.

Aynı dilim büyüklüğündeysek payları toplarız. $\frac{1}{5}+\frac{2}{5}=\frac{3}{5}$.

Paydalar farklıysa ortak payda ararız. $\frac{1}{2}+\frac{1}{4}$: $2$ ile $4$'ün ortak katı $4$. $\frac{1}{2}=\frac{2}{4}$. Sonra $\frac{2}{4}+\frac{1}{4}=\frac{3}{4}$.

Kesir çarpmada pay payla, payda paydayla çarpılır. $\frac{2}{3}\times\frac{3}{4}=\frac{6}{12}=\frac{1}{2}$.

Bölme, ikinci kesri ters çevirip çarpmaktır. $\frac{1}{2}\div\frac{1}{4}=\frac{1}{2}\times\frac{4}{1}=2$. Yani yarının içinde iki tane çeyrek vardır.

Pay, payda, sadeleştirme ve kesirlerde dört işlem.